Collection › Lehre und Wehre (St. Louis, Missouri) › Jahrgang 24, Nummer 6 › Seite 179
Lehre und Wehre St. Louis, Missouri — Juni 1878, Seite 179
161
162
163
164
165
166
167
168
169
170
171
172
173
174
175
176
177
178
179
180
181
182
183
184
185
186
187
188
189
190
191
192
Scan: Internet Archive, from the Graduate Theological Union's copy (one item per issue).
⤓ Download page image (full resolution)
German transcription machine transcription, uncorrected
Cited in Eckhardt's Reallexikon (1907) under: Erhaltung · Vorſehung
Compendium der Theologie der. Väter. 179
Regiert aber nicht der Lauf und Einfluß der Gestirne die irdischen Dinge?
Leo: „Nicht von der Macht der Gestirne, die keine haben, hängt der
Fortgang der weltlichen Sachen ab, sondern alles wird von dem billigsten
und gütigsten Willen des höchsten Königs geordnet.“ 1)
Aber es heißt, Gott habe am siebenten Tag geruht?
Albinus: „Er hat geruht von der Schöpfung neuer Creaturen, nicht
von der Regierung der geschaffenen, von der die Wahrheit selber sagt:
Mein Vater wirket bisher.“ 2)
II. Ihre Beschreibung.
Was ist die Vorsehung?
Damascenus: „Die Vorsehung ist die aus Gott entspringende Sorge
für das, was ist. Oder: Der Wille Gottes, durch den alles, was ist,
einer entsprechenden Leitung genießt.“)
III. Die Allgemeinheit ihres Gegenstandes.
Ordnet und lenkt die Vorsehung alles, oder ist sie auf gewisse Dinge und Arten beschränkt?
Chrysostomus: „Gott sieht alles vor, aber das eine wirkt er, das
andere läßt er zu. Alles Böse geschieht nur aus unserem Willen. Alles
Gute aus unserem (nämlich erneutem) Willen und mit seiner Hilfe.“4)
Augustin: „Einiges macht sowohl als lenkt Gott, anderes aber lenkt
er bloß. Die Gerechten macht sowohl als lenkt er; die Sünder aber, in⸗
sofern sie Sünder sind, macht er nicht, sondern stellt sie nur in die Reihe, als
nitis providentiam Dei, in qualibet parte creationis manifestam. Cernitis
Ipsum in coelo et luminaribus coeli, sole, luna et aliis astris; in naêre, in nubi-
bus, in terra, in mari, in plantis, in herbis, in seminibus, in animalibus tam
rationalibus, quam irrationalibus, pedestribus, volatilibus, in natatilibus et
reptilibus. Oogitate apud vosmetipsos, quis sit continens coelestes apsidas, quod
tot millibus annorum coelum non consenuerit, nullam mutationem re-
eipiens; sed tamen passibilem habens et corruptibilem substantiam, manebat
tale, quale erat, verbo creationis sustentatum; et tanto igne circa coelum vecto, sc.
sole, luna et aliis luminaribus, per tot annos non liquefit, non exsiccatur, non
incenditur; eum tamen ignis aurum, argentum, ferrum, aes, plumbum, stannum
et his similis in liquidam dissolvat naturam. Theodor. serm. 1.
1) Non de stellarum potestate, quae nulla est, secularium negotiorum pen-
dent proventus, sed aequissimo et clementissimo summi regis arbitrio cuncta
disponuntur. Leo, serm. 5. de Quadrag.
2) Requievit a novarum conditione ereaturarum, non a conditarum guber-
natione, de qua ipsa veritas ait: Pater meus usque modo operatur. Albin.
in 1. Cc. Eecl.
3) Providentia est, quae ex Deo est in ea, quae sunt, eura. Seu: Volun-
tas Dei, per quam omnia, quae sunt, convenientem gubernationem suscipiunt.
Dam. I. 2. C. 29.
4) Deus omnia providet, sed alia operatur, alia permittit. Mala omnia
ex nostra tantum voluntate flunt. Bona omnia ex voluntate nostra (sc. reno-
vata) et ipsius adjutorio. Chrys. in 2. Tim. 3.
English translation
Not yet translated.